Hielspoor en peesplaatontsteking behandelen in Haarlem

Wat is peesplaatontsteking en hielspoor?

Peesplaatontsteking, de échte aandoening

De peesplaat (fascia plantaris) is een sterke band van bindweefsel die onder de voetzool loopt van het hielbeen naar de tenen. Bij overbelasting raakt deze peesplaat geïrriteerd of ontstoken, met name op de plek waar de peesplaat vastzit aan het hielbeen. Dit heet plantaire fasciitis, in het Nederlands peesplaatontsteking. Het is de werkelijke pijnbron bij hielpijn.

Hielspoor, het röntgenologische beeld

Hielspoor is een kleine kalkafzetting of botuitsteeksel op het hielbeen. Het ontstaat als reactie op langdurige trekkracht van de peesplaat op het bot. Belangrijk om te weten: het 'spoor' zelf doet geen pijn. Onderzoek toont aan dat ongeveer 50% van de mensen met een hielspoor op de röntgenfoto geen klachten heeft. De pijn komt dus van de peesplaatontsteking, niet van de spoor.

Waarom worden beide termen door elkaar gebruikt?

In de volksmond en bij huisartsen wordt vaak 'hielspoor' gezegd, ook wanneer er feitelijk sprake is van peesplaatontsteking zonder zichtbare spoor. De behandeling is in beide gevallen vrijwel identiek: drukverlichting via steunzolen, rekoefeningen en aanpassing van belasting. Naar schatting heeft 10% van de Nederlandse bevolking er op enig moment in het leven mee te maken.

Oorzaken

Hielspoor ontstaat door overbelasting van de peesplaat, de band van bindweefsel die van het hielbeen naar de teenballen loopt. Veelvoorkomende oorzaken:

• Langdurig staan of lopen op harde ondergronden
• Vlakke of doorgezakte voeten (pes planus): grotere trekkracht op de peesplaat
• Strakke kuitspieren of een strakke achillespees
• Overgewicht: extra belasting per stap
• Slecht schoeisel zonder voldoende demping of ondersteuning
• Plotselinge toename van sportactiviteit of loopkilometers
• Loopberoepen (verpleging, bouw, horeca): structureel veel staan

Symptomen

De klachten zijn herkenbaar en hebben een typisch patroon:

• Scherpe, stekende pijn aan de onderzijde van de hiel
• Pijn is het ergst 's ochtends bij de eerste stappen na het opstaan
• Pijn neemt af na een paar minuten bewegen, maar keert terug na lang staan of lopen
• Soms een brandend gevoel langs de voetboog
• Pijn bij het indrukken van het midden van de hiel

Hoe stel ik de diagnose vast?

In mijn praktijk stel ik de diagnose peesplaatontsteking en/of hielspoor op basis van een combinatie van:

1. 1.Vragengesprek: wanneer, hoe ernstig, welke activiteiten verergeren de klacht?
2. 2.Lichamelijk onderzoek: palpatie van de hiel, beweeglijkheid van de enkel en voet
3. 3.Loopanalyse: hoe wikkel ik de voet af? Is er een afwijkend looppatroon?
4. 4.Voetafdruk: drukpunten in kaart brengen

Een röntgenfoto is niet altijd nodig. Een zichtbare spoor verklaart lang niet altijd de pijn, veel mensen met een spoor op de foto hebben geen klachten, en omgekeerd kunnen er klachten zijn zonder zichtbare spoor.

Mijn behandeling bij Podotherapie Holthuis

Na het onderzoek stel ik een persoonlijk behandelplan op. Afhankelijk van uw situatie kan dat bestaan uit:

• Steunzolen op maat: afgestemd op uw voettype en looppatroon, voor optimale drukverdeling en ontlasting van de peesplaat. Meer over steunzolen →
• Tape-technieken: om de peesplaat acuut te ontlasten, direct na het eerste consult toe te passen
• Schoenadvies: welk schoeisel past bij uw klacht, voettype en levensstijl?
• Rek- en versterkingsoefeningen: voor kuit, achillespees en peesplaat
• Samenwerking: met fysiotherapeut of orthopeed als aanvullende behandeling nodig is

Oefeningen bij peesplaatontsteking (thuis te doen)

Voer deze oefeningen 's ochtends uit vóór uw eerste stap en na lang zitten. Ze richten zich op het rekken van de peesplaat en kuitspieren, en zijn effectief gebleken bij plantaire fasciitis.

1. 1. Plantar fascia stretch

   Kruis uw aangedane voet over uw andere knie. Trek de tenen voorzichtig naar u toe totdat u een rek voelt onder de voet. Houd 30 seconden vast. Herhaal 3 keer per zijde, minimaal 2× per dag. Best gedaan vóórdat u 's ochtends uit bed stapt.

2. 2. Kuitrek (staand aan de muur)

   Stap naar achteren met de aangedane voet en druk de hiel stevig in de grond. Leun licht voorover naar de muur. Houd 30 seconden vast met een gestrekt been, daarna 30 seconden met een licht gebogen knie (voor de diepe kuitspier). Herhaal 3 keer.

3. 3. Handdoekoefening (vanuit bed)

   Loop een handdoek om uw voet terwijl u nog in bed ligt. Trek de teen naar u toe met een gestrekt been. Houd 30 seconden vast. Doe dit vóórdat u opstaat. Dit voorkomt de scherpe pijn bij de eerste stap 's ochtends.

Schoenadvies bij peesplaatontsteking en hielspoor

Kies schoenen met: voldoende demping in de hiel, een lichte hielverhoging (niet volledig vlak), en een goede pasvorm met stevige vetersluiting.

Vermijd: blote voeten op harde vloeren (ook thuis, draag ondersteunende pantoffels), platte slippers zonder demping, en versleten sportschoenen waarvan de zool is ingezakt.

Bij twijfel over uw schoeisel: u kunt uw schoenen meenemen naar de afspraak. Ik kijk dan mee en geef een concreet advies.

Wanneer hulp zoeken?

Maak een afspraak als:

• Uw hielpijn langer dan twee weken aanhoudt
• De pijn het dagelijks functioneren belemmert: lopen, traplopen, werken
• U 's ochtends moeilijk op gang komt door de pijn
• U al maanden last heeft en zelfzorg niet helpt

U kunt direct een afspraak inplannen. Een verwijzing van uw huisarts is niet nodig (DTP).

Veelgestelde vragen over hielspoor

Gerelateerde klachten

Hielspoor komt soms gelijktijdig met of wordt verward met andere klachten: