Naar hoofdinhoud

Patellofemoraal pijnsyndroom behandelen in Haarlem

In het kort

Patellofemoraal pijnsyndroom is pijn aan de voorkant van de knie, vaak bij traplopen, hurken of lang zitten met gebogen knie. Ik behandel het door looppatroon en voetstand te corrigeren met steunzolen, naast oefentherapie voor heup- en bovenbeenspieren. Veel patiënten merken binnen 6 tot 12 weken duidelijke verbetering.

Patellofemoraal pijnsyndroom (PFPS), ook bekend als runner's knee, voorste kniepijn of patellaire chondropathie, is een veelvoorkomende knieklacht bij sporters en mensen die lang staan of traplopen. De pijn zit rondom of achter de knieschijf en neemt toe bij inspanning.

Wat is PFPS?

De knieschijf (patella) glijdt tijdens buigen en strekken langs een gleuf in het dijbeen (femur). Bij PFPS loopt de knieschijf niet zuiver in die gleuf, waardoor de druk op het kraakbeen aan de achterkant van de knieschijf ongelijkmatig wordt verdeeld. Dat veroorzaakt irritatie en pijn.

De meest voorkomende oorzaak is een verstoorde Q-angle: de hoek tussen de heuplijn en de kniepees. Overpronatie van de voet zorgt voor inwaartse draaiing van het scheenbeen, wat de Q-angle vergroot en de knieschijf uit de gleuf trekt. Een spierdisbalans tussen de binnenzijde (VMO) en buitenzijde van de quadriceps versterkt dit effect.

Oorzaken

  • Overpronatie van de voet, waardoor het scheenbeen inwaarts draait
  • Vergroot Q-angle door brede heupen of valgusstand van de knie
  • Zwakke VMO (m. vastus medialis obliquus) ten opzichte van de buitenste quadriceps
  • Stijve iliotibiale band of hamstrings
  • Plotselinge toename van trainingsbelasting (kilometersprong bij hardlopers)
  • Onvoldoende demping in schoeisel

Symptomen

  • Pijn rondom of achter de knieschijf bij hardlopen, fietsen of traplopen
  • Pijn bij lang zitten met gebogen knieën (bioscoopteken)
  • Toename bij heuvel af lopen of trap aflopen
  • Krakend gevoel of wrijving in de knie bij bewegen
  • Zwelling rondom de knieschijf na inspanning

Hoe stel ik de diagnose?

  1. 1.Vragengesprek: wanneer begonnen, trainingsbelasting, schoeisel, eerder behandeld
  2. 2.Loopbeoordeling: hoe pronateert de voet, hoe is de kniepositie tijdens de afwikkeling
  3. 3.Q-angle beoordeling: de hoek van heup naar knieschijf naar scheenbeen in stand en beweging
  4. 4.Drukplaatmeting: verdeling van de belasting over de voet bij elke stap
  5. 5.Schoenevaluatie: demping, stabiliteit en pasvorm van het huidige schoeisel

Mijn behandeling bij Podotherapie Holthuis

  • Steunzolen op maat: corrigeren de voetstand en verminderen de inwaartse draaiing van de knie, waardoor de Q-angle normaliseert. Meer over steunzolen →
  • Schoeiseladvies: voldoende stabiliteit en demping in de sportschoen, afgestemd op uw looppatroon
  • Belastingsadvies: trainingsaanpassingen om de knie te ontlasten zonder conditieverlies
  • Spierversterkende oefeningen: VMO-versterking en stretchadvies voor hamstrings en IT-band als aanvulling

Oefeningen bij PFPS

Deze oefeningen zijn algemene adviezen. Bij twijfel of klachten die verergeren tijdens uitvoering, stop en maak een afspraak voor persoonlijk advies.

  1. 1. VMO-versterking (terminal knee extension)

    Bind een weerstandsband om een vast punt op kniehoogte. Stap een stap achteruit zodat de band licht gespannen is. Buig de knie licht (15 graden) en strek daarna volledig. Voer de beweging langzaam uit: 2 seconden strekken, 2 seconden terug. Herhaal 15 keer, 3 series per been. De VMO is actief in de laatste graden van strekking en houdt de knieschijf mediaal gericht.

  2. 2. Quadriceps rek (staand)

    Sta op één been en houd het andere been gebogen achter u, enkel in de hand. Trek de hiel naar de bil totdat er een lichte rek voelbaar is aan de voorkant van het bovenbeen. Houd 30 seconden vast en wissel. Herhaal 3 keer per zijde. Een stijve quadriceps vergroot de trekkracht op de knieschijf; dagelijks rekken vermindert die spanning.

Veelgestelde vragen over PFPS

Is PFPS hetzelfde als runner's knee?
Runner's knee is een informele benaming voor patellofemoraal pijnsyndroom (PFPS). Beide termen beschrijven dezelfde klacht: pijn rondom of achter de knieschijf die optreedt bij beweging. Andere synoniemen zijn chondropathia patellae en patellaire chondropathie, hoewel die last van precisie geven omdat ze ook kraakbeenschade impliceren die niet altijd aanwezig is.
Kan ik blijven hardlopen met PFPS?
In de meeste gevallen wel, maar met aanpassingen. Ik adviseer over trainingsopbouw, ondergrond en looptechniek. Volledig stoppen met hardlopen is zelden nodig en vertraagt doorgaans het herstel. Het doel is de belasting te verminderen zonder de conditie te verliezen.
Helpen steunzolen bij PFPS?
Als overpronatie bijdraagt aan de verhoogde kniebelasting, kunnen steunzolen op maat een zinvolle aanvulling zijn. Ze corrigeren de voetstand en verminderen daarmee de inwaartse draaiing van de knie. Ik stel tijdens het onderzoek vast of dat bij u het geval is.
Heb ik een verwijzing nodig?
Nee. Via de Directe Toegankelijkheid Podotherapie (DTP) maakt u direct een afspraak, zonder verwijzing van de huisarts.

Gerelateerde klachten

Heeft u al langere tijd last van voorste kniepijn? Ik beoordeel de voetstand, de Q-angle en uw schoeisel en geef concreet advies. Een afspraak maakt u via 06-194 198 77, op werkdagen tussen 08:30 en 17:00.

Laatst bijgewerkt: 22 mei 2026 · Geschreven door Michael Holthuis, podotherapeut